دژنکتور یا دژنگتور یک واژه فرانسوی به معنای کلید قدرت است. در زبان فارسی به این وسیله مدار شکن یا قطع کننده نیز گفته میشود. قطع و وصل اتوماتیک کلیدها در هنگام بروز مشکل از اهمیت ویژهای برخوردار است. با قطع کلید قدرت، قسمت آسیب دیده شبکه از قسمت سالم جدا میشود. زیرا زمانی که رلههای حفاظتی به درستی عمل نکنند و یا عمل قطع را انجام ندهند، قسمت عظیمی از شبکه آسیب میبیند. کلید دژنگتور همچون یک کلید مینیاتوری، مدار را در هنگام بروز اتصال کوتاه محافظت میکند. این قطعه همانند سکسیونر کلید قطع مدار است ولی تفاوتهایی نیز با آن دارد. به طور کلی دژنکتور وظیفه حفاظت از شبکه را برعهده داشته و شامل 2 قسمت اصلی محفظه قطع و مکانیسم عمل کننده است. معمولاً تفاوت عمده دژنکتورها با کلیدهای دیگر از جمله سکیونرها، قابل قطع بودن زیر بار دژنگتورها است.
این تجهیزات براساس محل نصب به دو دسته دژنکتورهای فضای آزاد و دژنکتورهای تأسیسات داخلی تقسیم میشوند.
انواع دژنکتور پست برق
انواع دژنگتور براساس ساختار و عملکرد به چند دسته تقسیم بندی میشوند:
- دژنکتور روغنی (ocbs): این دسته از دژنگتورها، محفظه فولادی پر از روغن دارند و توسط یک فنر بسیار قوی، عملیات قطع و وصل در داخل روغن انجام می شود. این محصولات جهت تنظیمات از یک رله استفاده می کنند. معمولاً مکانیزم این نوع دژنگتور تبخیر روغن در اثر جرقه کنتاکتها است.
- دژنکتور با گاز عایقی sf6: این دژنکتور همانند مدل روغنی عمل میکند. با این تفاوت که عمل قطع و وصل در داخل محفظهای از گاز sf6 صورت میگیرد. نکته قابل توجه این محصول این است که گاز sf6 در مقایسه با مواد عایقی دیگر مانند هوا یا روغن، توانایی جذب و انتقال انرژی حرارتی قوس بالا ندارد و به عنوان مادهای ایده آل در کلیدهای قدرت مورد استفاده قرار میگیرد. علاوه بر این، این ماده خاصیت الکترونگاتیویتی دارد که موجب افزایش طول عمر دستگاه میشود. امروزه یک از پر کاربردترین دژنگتورها در صنعت برق ایران دژنگتور گازی است.
- دژنکتور با خلا: این مدل اغلب برای پست های فضای بسته با عایق هوا طراحی و ساخته شده است. به طور تخصصی به این کلیدها، کلیدهای vd4 نیز گفته میشود که به دو صورت ثابت و یا کشویی میتواند نصب شود. این کلیدها از استحکام و طول عمر بالایی برخوردار است. قطع و وصل جریان در این کلیدها در محفظه خلاء انجام میگیرد.
اجزای دژنکتور
با وجود این که این تجهیزات در انواع گوناگون به بازار عرضه میشوند، عملکرد و اجزای یکسانی دارند و تنها در چند بخش با هم تفاوت دارند. در ادامه به بررسی اجزا پرداخته شده است:
- تجهیزات مربوط به قطع و وصل
- تجهیزات مربوط به خاموش کردن جرقه در محفظه جرقه
- کنتاکتهای اصلی که شامل کنتاکتهای ساده و متحرک میشوند و کنتاکتهای فرعی
- سیمپیچهای قطع و وصل در دژنگتور
- مدارهای کنترل
نحوه عملکرد دژنکتور
دژنکتور فنرهایی دارد که به یک شفت متحرک متصل هستند. فنر وصل در دژنکتور، هم به طور دستی و هم به طور موتوری شارژ میشود. فنر قطع نیز توسط انرژی آزاد شده از فنر وصل شارژ میشود. کنترل فنرها برعهده بوبین است و برق دار شدن بوبین هم به صورت دستی و هم به صورت کنترل از راه دور انجام میشود.
استفاده از دژنکتور مزایای زیادی دارد و شامل ایمنی بالا، کاهش خسارات، خطاهای برقی و افزایش عمر تجهیزات میشود. البته این محصول معمولاً گرانتر از سایر کلیدهای مدار است.
ساختمان داخلی دژنکتور
این محصول از یک سوییچ ساده تشکیل شده است. این سوئیچ از یک سر به سیم پیچ و از یک سر به بیمتال متصل شده است. سیم فاز نیز به دو قسمت انتهایی سوئیچ متصل است.
لوازم جانبی دژنکتور
- استراکچر
- مقره
- ترمینال های فشار قوی
- وسیله اندازه گیری فشار گاز
- تابلو کنترل
- پایه های نگهدارنده
نحوه قطع و وصل دژنکتور
آموزش دژنکتور نیازمند دانش برق است. برای اینکه دژنکتور عمل قطع و وصل را انجام دهد و سپس دوباره به حالت آماده به کار در آید، داخل آن فنرهایی تعبیه شده است. هر یک از این فنرها به یک شفت متحرک متصل شدهاند. فنر وصل در دژنکتور، به دو صورت دستی و موتوری شارژ میشود. فنر قطع در دژنکتور نیز توسط انرژی آزاد شده از فنر وصل شارژ میشود.
لیست قیمت دژنکتور
قیمت کلید دژکتور به نوع، جنس بدنه، ساختار، عملکرد، استانداردها، برند و شرکت سازنده بستگی دارد. به عنوان مثال قیمت دژنکتور 20 کیلو ولت (دژنکتور 20kv) با دیگر ظرفیتها تفاوت دارد. هر چه ظرفیت جریان بالاتر باشد، قیمت نیز بیشتر خواهد بود. مثلاً دیژنکتور 10 آمپر با 250 آمپر تفاوت قیمت دارد. دژنکتور به صورت تکپل، دوپل، سهپل یا چهارپل عرضه میششود. بسته به کاربرد و شبکه برق این محصولات انتخاب میشوند. تعداد پل بیشتر قیمت را بالاتر میبرد.
برندهایی معتبر همچون زیمنس، دژنکتور ABB، اشنایدر و لگراند اغلب گرانتر از برندهای چینی با کیفیت متوسط هستند. برخی از این تجهیزات ویژگیهای اضافی دارند که سبب میشود قیمت نهایی بیشتر شود. مثل کنترل از راه دور، سنسورهای حرارتی یا اتصال به سیستمهای هوشمند باعث افزایش قیمت این محصول میشوند.
قیمت دژنکتور هوایی
قیمت کلید دژنکتور هوایی نیز به عوامل مختلفی مانند برند، جریان نامی، قدرت قطع، تعداد پلها و امکانات حفاظتی آن بستگی دارد. برای انتخاب و خرید دژنکتور هوایی با قیمت مناسب، بهتر است مشخصات فنی و شرایط پروژه پیش از استعلام قیمت بررسی شود.
خرید دژنکتور از راندنو
هنگام انتخاب این محصول باید به نکات زیر توجه کرد:
- بررسی ولتاژ کاری (نامی و حداکثر نامی)
- فرکانس نامی
- جریان نامی
- استانداردهای ثبتشده دژنکتور
- تعیین محل نصب و شرایط محیطی آن
- میزان توان دژنکتور برای قطع جریان
برای خرید دیژنکتور میتوانید از بخش بالای همین صفحه، کالای مورد نظر خود را انتخاب کنید و مشخصات فنی کالا را مشاهده نمایید. سپس قیمت کالا را در فروشگاههای مختلف با یکدیگر مقایسه کنید و بصورت مستقیم با فروشنده مورد نظر ارتباط برقرار نمایید. راندنو امکان مشاهده لیست قیمت دژنکتور ال اس و دیگر برندها و برقراری ارتباطی بدون واسطه با فروشندگان را برای شما فراهم میسازد.

